नवी दिल्ली/मुंबई (Heat wave) : उत्तर भारतातील बहुतांश भागात वाढत्या तापमानामुळे (Heat wave) लोकांचे जगणे कठीण झाले आहे. उत्तर भारताचा मोठा भाग उष्णतेच्या तडाख्यात आहे. अनेक भागात तापमान 45 अंशांच्या पुढे गेले आहे. 21 मे रोजी हरियाणातील सिरसा हे 47.8 अंशांसह सर्वात उष्ण क्षेत्र होते. त्यानंतर राजस्थानचा पिलानी ४७.२ अंशांसह दुसऱ्या आणि तिसऱ्या क्रमांकावर राहिला आणि पंजाबचा भटिंडा 46.6अंशांवर राहिला. 46.6 अंशांसह देशभरातील 10 सर्वात उष्ण शहरांमध्ये उत्तर प्रदेशातील आग्राचाही समावेश आहे. यानंतर मध्य प्रदेशचे रतलाम 45.6 अंश, गुजरातचे सुरेंद्रनगर 45.4 अंश, महाराष्ट्राचे अकोला 44.0 अंश, छत्तीसगडचे दुर्ग 43.6 अंश, हिमाचल प्रदेशचे उना 42.4 अंश आणि ओडिशाचे नुआपाडा 42.2 अंश आहेत. आहे.
उष्णतेचा संपर्क आणि निर्जलीकरण टाळण्याचा सल्ला
देशाची राजधानी दिल्लीतही तापमानात (Heat wave) वाढ झाली आहे. (Meteorology Department) भारतीय हवामानशास्त्र विभागाने (IMD) सोमवारी दिल्ली आणि आसपासच्या राज्यांसाठी पुढील पाच दिवसांसाठी रेड अलर्ट जारी केला आहे. शिक्षण संचालनालयाने जारी केलेल्या परिपत्रकात, प्रचलित उष्णतेच्या लाटेच्या परिस्थितीमुळे दिल्लीतील सर्व शाळांना या शैक्षणिक वर्षासाठी 11 मे ते 30 जून या कालावधीत उन्हाळी सुट्टी पाळण्याचे निर्देश देण्यात आले आहेत. सध्याची परिस्थिती लहान मुलांसाठी, वृद्धांसाठी आणि जुनाट आजार असलेल्या असुरक्षित लोकांसाठी चिंतेचे कारण आहे. हवामान एजन्सीने लोकांना पुरेसे पाणी पिण्याचा आणि लस्सी, लिंबूपाणी सारखी घरगुती पेये वापरण्याचा सल्ला दिला आहे. (dehydration) हायड्रेटेड आणि ताक खाऊन उष्णतेचा संपर्क आणि निर्जलीकरण टाळण्याचा सल्ला दिला जातो.
या हंगामात उष्माघात कसा टाळायचा?
डॉक्टर म्हणतात की अति तापमान आणि उष्णतेच्या लाटेमुळे थकवा, (Heat stroke) उष्माघात आणि निर्जलीकरण (dehydration) होऊ शकते. घामामुळे शरीरातील द्रव आणि इलेक्ट्रोलाइट्स नष्ट होतात. ज्यामुळे निर्जलीकरण होते आणि महत्त्वपूर्ण खनिजांमध्ये असंतुलन होते. यामुळे शरीराच्या तापमानाचे नियमन करण्याच्या क्षमतेत व्यत्यय येऊ शकतो. यामुळे डोकेदुखी, मळमळ, अशक्तपणा आणि चक्कर येणे यासारखी लक्षणे दिसू शकतात. त्वरीत उपचार न केल्यास, ते उष्णतेच्या थकवा किंवा संभाव्य प्राणघातक उष्माघातात बदलू शकते. उन्हापासून दूर राहणे, हायड्रेटेड राहणे, हलके कपडे घालणे आणि कूलर किंवा एअर कंडिशनरचा वापर केल्यास अति तापमानामुळे होणाऱ्या (Health problems) आरोग्याच्या समस्या टाळण्यास मदत होईल, असे डॉक्टरांचे म्हणणे आहे.
